twitter

image1 image1 image1 image1

Monitoringi paszowe z perspektywy czternastoletnich krajowych badań dioksyn i dl-PCB.

National feedstuffs monitoring. Overview after fourteen years of dioxin and dl-PCBs analysis

s. 14 - 16

Piskorska- Pliszczyńska J., Małagocki P, Gembal M., Furga B., Cebulska J., Milczarczyk E., Czerski P., Maszewski S., Mikołajczyk Sz., Pajurek M., Pietroń W., Warenik-Bany M.

Słowa kluczowe: pasze, monitoringi, dioksyny, dl-PCB

Keywords: feeds, monitoring, dioxins, dl-PCBs

Dioksyny i dioksynopodobne PCB (dl-PCB) są niebezpiecznymi dla ludzi i zwierząt toksynami, a jednocześnie trwałymi zanieczyszczeniami środowiska. Pobierane z paszami ulegają biokumulacji w organizmach zwierząt, a za pośrednictwem żywności zwierzęcego pochodzenia również w organizmach ludzi (1,2). Społeczną świadomość zagrożenia podniosła przede wszystkim tzw. afera belgijska w 1999 roku, gdy skażenie dioksynami pasz doprowadziło do przejściowego zamknięcia licznych farm oraz wycofania z rynku wielu produktów pochodzenia zwierzęcego (3). W roku 2000 Wspólnota Europejska rozpoczęła implementację przepisów prawnych mających na celu ograniczenie narażenia populacji europejskiej między innymi poprzez kontrolę pasz i żywności w kierunku dioksyn. Nowością była kompleksowość wprowadzanych regulacji, obejmujących szczegółowe przepisy kontroli urzędowych w całym łańcuchu produkcji żywności pochodzenia zwierzęcego, poczynając od pasz i materiałów paszowych (4).

Piśmiennictwo

1. White S.S., Birnbaum L.S.: An overview of the effects of dioxins and dioxin-like compounds on vertebrates, as documented in human and ecological epidemiology.  J. Environ. Sci. Health. C. Environ. Carcinog. Ecotoxicol. Rev. 2009, 27, 197–211.

2. Malisch R., Kotz A., Wahl K., Hädrich J.: Problems and Challenges with Dioxins and PCBs Over Time - From Environmental Sources to the Feed and Food Chain. Organohalogen Comp. (2012).

3. Malisch R.: Incidents with Dioxins and PCBs in Food and Feed-Investigative Work, Risk Management and Economic Consequences. J. Environ. Prot. (Irvine,. Calif). 2017, 8, 744–785.

4.         Verstraete F.: Development and implementation of an EC strategy on dioxins, furans and dioxin-like PCBs in food and feed. Environ. Sci. Pollut. Res. 2002, 9, 297–299.

5.         Maszewski S., Lizak R., Warenik-Bany M., Piskorska-Pliszczyńska J.: Równoczesne oznaczanie PCDD, PCDF, dl-PCB oraz ndl-PCB w paszach, „Farmakologiczne i Toksykologiczne Aspekty Działania Ksenobiotyków” Olsztyn. Monogr. ISBN 978-83-7299-668-8, Olsztyn 2010, 121–128.

6.         Piskorska-Pliszczyńska J., Małagocki P., Furga B., Gembal M., Cebulska J.: Application of the AhR reporter gene assay for the determination of PCDD/Fs and DL-PCBs in feed samples. J. Vet. Res. 2017, 61 473–481.

6. Dyrektywa  2002/32/WE Parlamentu  Europejskiego i Rady z dnia  7 maja 2002 r.w  sprawie  niepożądanych substancji  w  paszach zwierzęcych.

8. Dyrektywa Komisji 2006/13/WE z dnia 3 lutego 2006 r. zmieniająca załączniki I i II do dyrektywy 2002/32/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie niepożądanych substancji w paszach zwierzęcych w odniesieniu do dioksyn i dioksynopodobnych PCB

9. Rozporządzenie Komisji (UE) NR 278/2012 z dnia 28 marca 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 152/2009 w odniesieniu do oznaczania poziomów dioksyn i dioksynopodobnych bifenyli

10. Struciński P., Piskorska-Pliszczyńska J., Maszewski S., Góralczyk K., Warenik-Bany M., Mikołajczyk S., Czaja K., Hernik A., Ludwicki J.K.: PCDD/Fs and DL-PCBs intake from fish caught in Polish fishing grounds in the Baltic Sea - characterizing the risk for consumers., Environ. Int. 2013, 56, 32–41.

11. Piskorska-Pliszczynska J., Maszewski S., Warenik-Bany M., Mikolajczyk S., Goraj L.: Survey of persistent organochlorine contaminants (PCDD, PCDF, and PCB) in fish collected from the Polish Baltic fishing areas. Scientific World Journal. 2012, ID 973292, 7 stron

12. Piskorska-Pliszczynska J., Mikolajczyk S., Warenik-Bany M, Maszewski S., Strucinski P.: Soil as a source of dioxin contamination in eggs from free-range hens on a Polish farm. Sci. Total Environ. 2014, 466–467, 447–454.

13. Malisch R., Kotz A.: Dioxins and PCBs in feed and food - review from European perspective. Sci. Total Environ. 2014, 491–492, 2–10.