twitter

image1 image1 image1 image1

Zakaz stosowania mączek mięsno-kostnych w żywieniu zwierząt gospodarskich

Jarosław Naze

Zagrożenia związane z występowaniem w Europie BSE i innych postaci przenośnych gąbczastych encefalopatii (TSE) stwierdzone zostały w drugiej połowie lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku, a pierwsze działania związane ze zwalczaniem tych jednostek chorobowych podjęto w 1990 r. Przez całądekadęprowadzone były na szerokąskalębadania naukowe mające na celu znalezienie i dokładne opisanie czynnika chorobotwórczego oraz wskazanie skutecznych metod walki z tąchorobą. Jako jeden z istotnych czynników wpływających na ograniczenie występowania BSE uznano całkowity zakaz (od 1999 r.) stosowania materiałów pochodzenia zwierzęcego w żywieniu bydła i innych zwierząt przeżuwających oraz  ograniczenie (od 2001 r.) ich stosowania w żywieniu zwierząt monogastrycznych. Skutecznośćtych działańpotwierdzona została poprzez regularnie zmniejszającąsięliczbęstwierdzanych przypadków BSE w całej Unii Europejskiej. Podobne rezultaty obserwujemy w Polsce, gdzie zakaz stosowania mączek wszedłw życie l listopada 2003 r. W ostatnim roku Inspekcja Weterynaryjna stwierdziła zaledwie l przypadek BSE u krowy urodzonej na 7 lat przed wprowadzeniem zakazu.

Początkowy zakaz paszowy wprowadzony w 2001 r. ulegałw ostatnich latach pewnym modyfikacjom. Główne założenie jest jednak utrzymane i w całej UE obowiązuje zakaz żywienia przeżuwaczy oraz innych zwierząt gospodarskich  białkami zwierzęcymi oraz paszami  zawierającymi takie białka za wyjątkiem następujących produktów:

?    mleko, produkty na bazie mleka i siara,

?   jaja i produkty jajeczne,

?   żelatyna od zwierząt innych niżprzeżuwacze,

?   hydrolizaty białkowe pochodzące od zwierząt innych niżprzeżuwacze i otrzymanych ze skór i skórek przeżuwaczy.

 

W przypadku pozostałych gatunków zwierząt hodowlanych powyższe produkty równieżmogąbyćwykorzystywane w ich żywieniu. Dodatkowo hodowcy mogąteżstosowaćmączki rybne, fosforany dwu i trój-wapniowy oraz produkty z krwi zwierząt innych niżprzeżuwacze.

Powyższe odstępstwa dotycząrównieżżywienia ryb hodowlanych, u których dodatkowo można stosowaćmączki z krwi zwierząt innych niżprzeżuwacze.

Należy jednak przypomnieć, że wykorzystywanie dozwolonych materiałów paszowych pochodzenia zwierzęcego takich jak mączki rybne, fosforany dwu i trój-wapniowy oraz mączki i produkty z krwi zwierząt innych niżprzeżuwacze może miećmiejsce jedynie po spełnieniu formalności administracyjnych i uzyskaniu zgody na stosowanie takich materiałów w żywieniu zwierząt gospodarskich. Każdy hodowca zobowiązany jest do zgłoszenia siędo właściwego terytorialnie Powiatowego Lekarza Weterynarii celem rejestracji. Możliwośćwykorzystania materiałów paszowych pochodzenia zwierzęcego następuje po wydaniu przez PLW pozwolenia wystawianego w drodze decyzji administracyjnej. Jedynie zachowanie tej procedury pozwala przedsiębiorcy paszowemu i hodowcy na produkcjęi wykorzystywanie w żywieniu zwierząt gospodarskich pasz zawierających dozwolone materiały paszowe pochodzenia zwierzęcego. Należy podkreślić, że tylko materiały paszowe pochodzenia zwierzęcego wymienione powyżej, sądozwolone do stosowania w żywieniu zwierząt gospodarskich.

Niestety w ostatnim półroczu Inspekcja Weterynaryjna stwierdziła wzrost liczby hodowców decydujących sięna łamanie prawa poprzez nielegalne stosowanie mączek w żywieniu drobiu i trzody chlewnej. Prawdopodobnie wynikło to z pojawiających się, nieprawdziwych pogłosek mówiących o zniesieniu przez Parlament Europejski i Radęzakazu stosowania mączek zwierzęcych w żywieniu zwierząt gospodarskich. W związku z tym faktem Główny Lekarz Weterynarii w maju bieżącego roku wystosowałdo rolników i hodowców zwierząt gospodarskich informacjęna temat aktualnego stanu prawnego w odniesieniu do żywienia zwierząt gospodarskich materiałami paszowymi pochodzenia zwierzęcego. Przypomniećnależy, że nielegalne stosowanie białek zwierzęcych (mączek) podlega przepisom kodeksu karnego i zagrożone jest dotkliwymi sankcjami finansowymi i karnymi, w tym karąpozbawienia wolności do roku czasu włącznie. W przypadku stwierdzenia mączki zwierzęcej w żywieniu zwierząt gospodarskich wszelkie działania powiatowych lekarzy weterynarii odbywająsięw asyście funkcjonariuszy Policji i prowadządo zniszczenia pasz skażonych mączkami, zablokowania stada zwierząt, ustanowienia zakazu sprzedaży i wprowadzania ich do obrotu. W konsekwencji wszystkie zwierzęta skarmiane skażonymi paszami mogąbyćkierowane do rzeźni, a uzyskane produkty przekazywane sądo utylizacji na koszt hodowcy.

Stosowanie więc niedozwolonych materiałów paszowych pochodzenia zwierzęcego w żywieniu zwierząt gospodarskich niesie ze sobąogromne ryzyko dla hodowcy, ryzyko, które coraz rzadziej może sięopłacić.